Endometriozis
Endometriozis, uterusun normalinde (endometriyal doku) uterus boşluğunun dışında büyüdüğünde ortaya çıkan ağrılı, kronik bir hastalıktır. ABD’de 5 milyondan 6 milyondan fazla kadına etki ettiği tahmin edilse de, kesin sayı bilinmemektedir, çünkü bu durumdaki birçok kadın semptom göstermemektedir. Endometriozisin görülme sıklığı infertil kadınlarda yaklaşık yüzde 48, fertil kadınlarda yüzde 5’dir.
Hastalığın gelişimi ve yaygınlığı kadın hormonu östrojenine bağlı olduğundan, endometriozis genellikle kadınları üreme dönemlerinde etkiler ve nadiren menopozdaki kadınlarda görülür. Irk, etnik köken veya hamilelik ve doğurganlık geçmişi ne olursa olsun, üreme çağındaki herhangi bir kadını etkileyebilir.
Endometriozisin en önemli belirtileri adet öncesi ve adet sırasında ağrı, ilişki esnasında veya sonrasında ağrı, düzensiz şiddetli adetler ve kısırlıktır. Daha az görülen diğer belirtiler yorgunluk, adet esnasında bağırsak hareketlerinin şiddetlenmesi. İshal, kabızlık gibi diğer sindirim sistemine ait belirtilerdir. Bunların yanı sıra endometriozis bazı kadınlarda hiçbir belirti vermeyebilir.
Endometriozis Nedir?
Yumurtalıklarınız her ay östrojen ve progesteron hormonlarını serbest bırakır, bu da endometriyumun daha kalın ve yumurta için hazır hale gelmesini sağlar. Hamileyseniz, döllenmiş yumurta endometriuma yapışır ve büyümeye başlar. Hamile kalmazsanız hormon seviyeleri düşer ve endometrium bozulur. Vücudunuzun dokusunu, adet döneminiz boyunca vajinanın içinden kan olarak geçirir.
Endometriozis varsa, endometriyal doku da vücudun diğer bölgelerinde rahim dışında büyür. En sık görülen yerler alt karın ya da pelvis (yumurtalıklar, fallop tüpleri, rahime bağlanan bağlar, rahmin dış yüzeyi, bağırsakların dış kısmında ve pelvik boşluğun kaplaması) üzerindedir. Sağlıklar, endometriozis alanlarını implant, lezyon veya nodül gibi farklı isimlerle arayabilirler. Uterus kas duvarları içinde büyüyen endometrial dokuya adenomiyosis denir. Normal lokasyon dışındaki endometriyal dokunun büyümesi genellikle kötü huylu veya kanserli değildir.
Bu büyüme ile ilgili problem, yanlış yerleştirilmiş dokuların normal endometriyal doku gibi davrandığıdır. Her ay biriktirir, parçalanır ve kanamaya neden olurlar. Fakat rahmin iç kısmından farklı olarak, bu büyümelerden gelen kanın vücudu terk etmenin bir yolu yoktur. Bu iç kanama çevredeki bölgeleri enfekte eder ve hamile kalmasını zorlaştıracak yara dokusu oluşturur.
Endometriozis Doğurganlığı Nasıl Etkiler?
Endometriozisli kadınların çoğu özellikle endometriozisin ılımlı formuna sahip olan hastaların çoğunun gebe kaldığı görülmektedir. İnfertilite, hastalığın şiddetli formları olan kadınlarda daha yaygındır. Doğurganlıkta azalma nedenleri tam olarak anlaşılamamıştır. Pelvis içinde yumurtaların yumurtalıklardan taşınmasını sağlayan fallop tüpleri gibi normal yapıları bozabilecek yara dokusuna bağlı olabilir. Ya da, çok fazla östrojen yumurtlama, yumurtanın döllenmesi ve / veya embriyonun implantasyonu üzerinde olumsuz bir etkiye sahip olabilir.